Basit orantıyı anında çöz — doğru veya ters orantı. Bilinen A, B ve C değerlerini gir, bilinmeyen X’i bul.
Bilinen değerleri gir
Doğru: A, B’ye karşılık geliyorsa C, X’e karşılık gelir. Örn.: 2 kg → 10, yani 5 kg → X.
X = 10 × 5 ÷ 2 = 25
2 → 10, 5 → 25Standart matematik formülleri. Tarayıcıda anında hesap, üyelik yok, veri gönderilmez. Sonuçlar girdiğin değerler için kesindir.
Orantı, bir oranı çözer: A, B’ye karşılık geliyorsa, C, X’e karşılık gelir. Doğru orantıda X çapraz çarpımla bulunur:
2 kg 10 ise, 5 kg kaç eder? X = (10 × 5) ÷ 2 = 25. Ters: 2 işçi 10 günde bitirirse, 5 işçi (2 × 10) ÷ 5 = 4 gün.
Bir orantıda diğer üç değeri bilerek bilinmeyen dördüncü değeri bulma yöntemidir: A, B’ye karşılık geliyorsa C, X’e karşılık gelir.
Çapraz çarpımla: X = (B × C) ÷ A. 2 kg 10 ise, 5 kg = (10 × 5) ÷ 2 = 25.
Büyüklükler ters orantılı olduğunda (biri artarken diğeri azalır). X = (A × B) ÷ C. Örn.: daha çok işçi daha az günde bitirir.
Doğru orantıda iki büyüklük birlikte artar; ters orantıda biri artınca diğeri orantılı azalır.
Evet. “200’ün %15’i kaçtır?” şu olur: 100 → 200, 15 → X, yani X = (200 × 15) ÷ 100 = 30.
İkiden fazla büyüklük olduğunda (örneğin işçi, gün ve saat). Bu hesaplayıcı basit orantıyı çözer; bileşik olan için orantıları birer birer uygularsın.
Malzemeleri orantılı ölçeklersin. 4 kişilik tarif 300 g un istiyorsa, 6 kişilik için (300 × 6) ÷ 4 = 450 g gerekir.
1:100.000 ölçekte haritadaki 1 cm gerçekte 1 km’dir. Yani haritadaki 3,5 cm, doğru orantıyla arazide 3,5 km eder.
Doğru orantıda oranlar eşit olmalı: A ÷ B = C ÷ X. Bu eşitlik sağlanıyorsa X değeri doğrudur.